Mishum Eivah (Rulings to Avoid Enmity)
A recurring policy consideration whereby the Sages legislate to prevent ill-will (e.g. permitting acts toward non-Jews or within families); a distinct halachic-policy principle shaping countless practical rulings.
Sometimes Jewish law makes an allowance simply to keep the peace. To avoid breeding resentment — between Jews and their neighbors, or within a family — the Sages permitted things they might otherwise have restricted. Mishum eivah, 'because of hostility,' is the quiet principle behind countless practical rulings: keeping good relations is itself a value worth protecting.
How it traveled
- Avodah ZarahSura (Babylonia) · 500foundational
- KetubotSura (Babylonia) · 500foundational
- Halakhot GedolotSura (Babylonia) · 760foundational
- Rif Avodah ZarahKairouan · 1085foundational
- Sefer HaTerumahWorms (Rhineland) · 1190foundational
- Meiri on Avodah ZarahPerpignan · 1300foundational
- Meiri on KetubotPerpignan · 1300foundational
- TurToledo (Castile) · 1335foundational
- Ran on KetubotBarcelona · 1340foundational
- Ran on Avodah ZarahBarcelona · 1340foundational
- Nimukei Yosef on Bava MetziaSpain (medieval) · 1450foundational
- Terumat HaDeshenVienna · 1460foundational
- Shulchan Arukh, Yoreh De'ahTzfat · 1565foundational
- Siftei Kohen on Shulchan Arukh, Yoreh De'ahVilna (Vilnius) · 1646foundational
- Turei Zahav on Shulchan Arukh, Yoreh De'ahLviv (Lemberg) · 1646foundational
- Magen AvrahamKalisz · 1665foundational
- Ba'er Hetev on Shulchan Arukh, Yoreh De'ahPrague · 1700foundational
- Penei Yehoshua on KetubotFrankfurt am Main · 1730foundational
- Penei Yehoshua on Bava KammaFrankfurt am Main · 1730foundational
- Penei Yehoshua on Bava MetziaFrankfurt am Main · 1730foundational
- Beur HaGra on Shulchan Arukh, Yoreh De'ahVilna (Vilnius) · 1780foundational
- Beur HaGra on Shulchan Arukh, Orach ChayimVilna (Vilnius) · 1780foundational
- Shulchan Arukh HaRavLiozna · 1795foundational
- Pele YoetzSilistra · 1815foundational
- Haamek Sheilah on Sheiltot d'Rav Achai GaonVolozhin · 1861foundational
- Kitzur Shulchan ArukhOfen (Buda / Budapest) · 1864foundational
- Arukh HaShulchanNovardok (Novogrudok) · 1884foundational
- Kaf HaChayim on Shulchan Arukh, Yoreh De'ahJerusalem · 1900foundational
- Mishnah BerurahRadin · 1907foundational
Key passages(20)
מי שהיו פירותיו בעיר אחרת ועירבו בני [אנשי] אותה העיר לבא אצלו לא יביאו לו מפירותיו אא"כ היו רגליו מעורבות לשם ואם יש שם אפוטרופוס מביאין על פי אפוטרופוס. מי שזימן אצלו אורחים לא יוליכו בידיהן מנות אל
Tap to expand
Avodah Zarah · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
וּרְמִינְהוּ: יְהוּדִית מְיַלֶּדֶת אֲרַמִּית בְּשָׂכָר, אֲבָל לֹא בְּחִנָּם! אָמַר רַב יוֹסֵף: בְּשָׂכָר שְׁרֵי מִשּׁוּם אֵיבָה.
Tap to expand
Avodah Zarah · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
סָבַר רַב יוֹסֵף לְמֵימַר: אוֹלוֹדֵי נׇכְרִית בְּשַׁבְּתָא בְּשָׂכָר שְׁרֵי, מִשּׁוּם אֵיבָה. אֲמַר לֵיהּ אַבָּיֵי: יָכְלָה לְמֵימַר לַהּ — דִּידַן, דִּמְינַטְּרִי שַׁבְּתָא — מְחַלְּלִינַן עֲלַיְיהוּ
Tap to expand
Avodah Zarah · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
סָבַר רַב יוֹסֵף לְמֵימַר: אוֹנוֹקֵי בְּשָׂכָר שְׁרֵי מִשּׁוּם אֵיבָה. אֲמַר לֵיהּ אַבָּיֵי: יָכְלָה לְמֵימַר, אִי פְּנוּיָה הִיא — ״בָּעֵינָא לְאִינְּסוֹבֵי״, אִי אֵשֶׁת אִישׁ הִיא — ״לָא קָא מִזְדַּ
Tap to expand
Avodah Zarah · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
סָבַר רַב יוֹסֵף לְמֵימַר, הָא דְּתַנְיָא: הַגּוֹיִם וְרוֹעֵי בְּהֵמָה דַּקָּה לֹא מַעֲלִין וְלֹא מוֹרִידִין — אַסּוֹקֵי בְּשָׂכָר שְׁרֵי, מִשּׁוּם אֵיבָה.
Tap to expand
Bava Kamma · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
מַתְקֵיף לַהּ רַבִּי זֵירָא: וְכִי דַּעְתּוֹ שֶׁל אָדָם עַל תְּפִילָּיו? וּתְנַן: הַמַּקְדִּישׁ נְכָסָיו – מַעֲלִין לוֹ תְּפִילִּין! אָמַר לֵיהּ אַבָּיֵי: אִין; דַּעְתּוֹ שֶׁל אָדָם עַל תְּפִילִּין –
Tap to expand
Bava Metzia · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
לֵימָא מְסַיַּיע לֵיהּ: בֶּהֱמַת גּוֹי מִטַּפֵּל בָּהּ כְּבֶהֱמַת יִשְׂרָאֵל. אִי אָמְרַתְּ בִּשְׁלָמָא צַעַר בַּעֲלֵי חַיִּים דְּאוֹרָיְיתָא – מִשּׁוּם הָכִי מִטַּפֵּל בָּהּ כְּבֶהֱמַת יִשְׂרָאֵל, אֶ
Tap to expand
Eruvin · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
וּפְרוּסָה מַאי טַעְמָא לָא? אָמַר רַבִּי יוֹסֵי בֶּן שָׁאוּל אָמַר רַבִּי: מִשּׁוּם אֵיבָה.
Tap to expand
Horayot · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
אָמַר רַבִּי יוֹסֵי: מַעֲשֶׂה בְּיוֹסֵף בֶּן אִילֵּים מִצִּפּוֹרִי שֶׁאֵירַע בּוֹ פְּסוּל בְּכֹהֵן גָּדוֹל, וְעָבַר, וּמִינּוּ אַחֵר תַּחְתָּיו, וְלֹא הֱנִיחוּהוּ אֶחָיו הַכֹּהֲנִים לִהְיוֹת לֹא כֹּהֵ
Tap to expand
Ketubot · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
מִשּׁוּם אֵיבָה.
Tap to expand
Ketubot · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
גְּמָ׳ אָמַר רַב הוּנָא אָמַר רַב: יְכוֹלָה אִשָּׁה לוֹמַר לְבַעְלָהּ ״אֵינִי נִיזּוֹנֶת וְאֵינִי עוֹשָׂה״. קָסָבַר: כִּי תַּקִּינוּ רַבָּנַן מְזוֹנֵי — עִיקָּר, וּמַעֲשֵׂה יָדֶיהָ מִשּׁוּם אֵיבָה. וְ
Tap to expand
Ketubot · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
אֶלָּא, דְּרַבִּי אַבָּא קַשְׁיָא? דְּרַבִּי אַבָּא נָמֵי לָא קַשְׁיָא, מִשּׁוּם אֵיבָה.
Tap to expand
Kiddushin · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
רַבִּי יְהוּדָה הַנָּשִׂיא אוֹמֵר: מְקוּדֶּשֶׁת. וּמָה טַעַם אָמְרוּ ״אֵינָהּ מְקוּדֶּשֶׁת״ – מִשּׁוּם אֵיבָה.
Tap to expand
Megillah · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
כֹּהֵן גָּדוֹל — מִשּׁוּם אֵיבָה, כֹּהֵן הֶדְיוֹט — מִשּׁוּם מַעֲלִין בַּקּוֹדֶשׁ וְלֹא מוֹרִידִין. רֵישָׁא רַבָּנַן, וְסֵיפָא רַבִּי מֵאִיר!
Tap to expand
Yoma · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
אָמַר רַבִּי יוֹסֵי: מַעֲשֶׂה בְּיוֹסֵף בֶּן אִלֵּם בְּצִיפּוֹרִי שֶׁאֵירַע בּוֹ פְּסוּל בְּכֹהֵן גָּדוֹל וּמִינּוּהוּ תַּחְתָּיו, וְאָמְרוּ חֲכָמִים: רִאשׁוֹן — חוֹזֵר לַעֲבוֹדָתוֹ, שֵׁנִי — אֵינוֹ ר
Tap to expand
Yoma · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE
אֲמַר לֵיהּ אַבָּיֵי: אֶלָּא זָר מְשַׁוֵּית לֵיהּ! אֶלָּא: כְּכֹהֵן גָּדוֹל — מִשּׁוּם אֵיבָה, כְּכֹהֵן הֶדְיוֹט — מִשּׁוּם מַעֲלִין בַּקֹּדֶשׁ וְלֹא מוֹרִידִין.
Tap to expand
Sheiltot d'Rav Achai Gaon · Achai Gaon · 705 CE
ברם צריך למימר אילו היכא דאקניתנהו לניכסה לאחר כי יתבא תותי גברה ומתה בחיי בעל מי קני האיך דכתבתינהו ליה אי לא מי אמרי' בעל יורש הוא וכיון דאקניתינהו לאחר מיקמי ירושתו קננהו האיך מידי דהוה אאב דתנן הכ
Tap to expand
אין עושין שני הספידין בעיר אחת אלא א"כ יש שם כדאי לזה וכדאי לזה. אין מקלסין שתי כלות בעיר אלא אם כן יש שם כדי קילוס לזו וכדי קילוס לזו ר"ש בן אלעזר אומר אעפ"כ אסור משום איבה.
Tap to expand
Halakhot Gedolot · Yehudai ben Nachman Gaon · 760 CE
(תו"כ בהר) ועבדך ואמתך אשר יהיו לך מאת הגוים מה ת"ל מנין אתה אומר ישראל שבא על שפחתו וילדה ממנו בן שמותר אתה לשעבדו ת"ל [אשר יהיה לך] מאת הגוים אשר סביבותיכם ולא מן הכנענים שבארץ מהם תקנו בניהם ובנותי
Tap to expand
(תו"כ בהר) ועבדך ואמתך אשר יהיו לך מאת הגוים מה ת"ל מנין אתה אומר ישראל שבא על שפחתו וילדה ממנו בן שמותר אתה לשעבדו ת"ל [אשר יהיה לך] מאת הגוים אשר סביבותיכם ולא מן הכנענים שבארץ מהם תקנו בניהם ובנותי
Tap to expand