Skip to content
Wellsprings
rosh chodesh fastsfeatured in 30 works

Rosh Chodesh (New Moon)

ROSH kho-DESH

The first day of each Hebrew month, observed as a minor holiday with special prayers and rooted in the Torah's first communal commandment.

In the Jewish calendar, months begin with the new moon — the moment the moon disappears before reappearing as a thin crescent. This isn't merely a calendar marker; Rosh Chodesh (literally 'head of the month') is treated as a minor holiday with its own prayers and traditions. Jewish tradition notes that the commandment to reckon time by the new moon appears in the Book of Exodus as one of the first instructions given to the Jewish people as a community, underscoring how central shared time-keeping is to Jewish life.

Over the centuries, Rosh Chodesh developed a rich set of observances. Special additional prayers are recited in synagogue, the day is announced publicly on the preceding Shabbat, and in many communities it carries a festive character. Women in particular developed a custom of refraining from certain work on Rosh Chodesh, a practice recorded in early legal and midrashic sources. Kabbalistic and Hasidic writers later elaborated on the spiritual significance of the lunar cycle, reading the monthly disappearance and renewal of the moon as a symbol of exile and redemption — but this layer of meaning sits alongside, rather than replacing, the straightforward halachic and communal dimensions of the day.

While Rosh Chodesh is less prominent in modern Jewish life than the major holidays, it remains embedded in the prayer book, the structure of the Jewish calendar, and the rhythms of synagogue life.

How it traveled

  1. Numbers
    Eretz Yisrael (travels) · -1000
    explains
  2. Tosefta Rosh Hashanah
    Eretz Yisrael (travels) · 190
    explains
  3. Mishnah Rosh Hashanah
    Yavneh · 200
    explains
  4. Sifra
    Eretz Yisrael (travels) · 250
    explains
  5. Mekhilta DeRabbi Yishmael
    Eretz Yisrael (travels) · 250
    explains
  6. Jerusalem Talmud Rosh Hashanah
    Tiberias · 400
    explains
  7. Jerusalem Talmud Megillah
    Tiberias · 400
    explains
  8. Jerusalem Talmud Taanit
    Tiberias · 400
    explains
  9. Jerusalem Talmud Berakhot
    Tiberias · 400
    explains
  10. Jerusalem Talmud Shevuot
    Tiberias · 400
    explains
  11. Jerusalem Talmud Sanhedrin
    Tiberias · 400
    explains
  12. Jerusalem Talmud Shekalim
    Tiberias · 400
    explains
  13. Rosh Hashanah
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  14. Megillah
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  15. Taanit
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  16. Shevuot
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  17. Berakhot
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  18. Sanhedrin
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  19. Shabbat
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  20. Eruvin
    Sura (Babylonia) · 500
    explains
  21. Shemot Rabbah
    Tiberias · 600
    explains
  22. Midrash Tanchuma Buber
    Tiberias · 600
    explains
  23. Pesikta DeRav Kahana
    Tiberias · 600
    explains
  24. Sheiltot d'Rav Achai Gaon
    Pumbedita · 750
    explains
  25. Halakhot Gedolot
    Sura (Babylonia) · 760
    explains
  26. Tractate Soferim
    Eretz Yisrael (travels) · 800
    explains
  27. Pirkei DeRabbi Eliezer
    Eretz Yisrael (travels) · 800
    explains
  28. Teshuvot HaGeonim (Harkavy)
    Sura (Babylonia) · 900
    explains
  29. Machzor Vitry
    Troyes (Champagne) · 1055
    explains
  30. Rashi on Leviticus
    Troyes (Champagne) · 1080
    explains

Key passages(20)

Numbers · 1400 BCE

Very high

וּבְרָאשֵׁי֙ חׇדְשֵׁיכֶ֔ם תַּקְרִ֥יבוּ עֹלָ֖ה לַיהֹוָ֑ה פָּרִ֨ים בְּנֵֽי־בָקָ֤ר שְׁנַ֙יִם֙ וְאַ֣יִל אֶחָ֔ד כְּבָשִׂ֧ים בְּנֵי־שָׁנָ֛ה שִׁבְעָ֖ה תְּמִימִֽם׃

Tap to expand

Mishnah Rosh Hashanah · 190 CE

Very high

בָּרִאשׁוֹנָה הָיוּ מְקַבְּלִין עֵדוּת הַחֹדֶשׁ כָּל הַיּוֹם. פַּעַם אַחַת נִשְׁתַּהוּ הָעֵדִים מִלָּבֹא, וְנִתְקַלְקְלוּ הַלְוִיִּם בַּשִּׁיר. הִתְקִינוּ שֶׁלֹּא יְהוּ מְקַבְּלִין אֶלָּא עַד הַמִּנְח

Tap to expand

Very high

"רֹאשׁ חֳדָשִׁים", מַגִּיד שֶׁנִּיסָן רֹאשׁ לֶחֳדָשִׁים. וּמְנַיִן אַף לַמְּלָכִים? תִּלְמֹד לוֹמַר: (מלכים א ו,א) "הוּא הַחֹדֶשׁ הַשֵּׁנִי לִמְלֹךְ שְׁלֹמֹה עַל יִשְׂרָאֵל". וּמְנַיִן אַף לָרְגָלִים?

Tap to expand

Jerusalem Talmud Rosh Hashanah · 375 CE

Very high

משנה: בָּרִאשׁוֹנָה הָיוּ מְקַבְּלִין עֵדוּת הַחוֹדֶשׁ כָּל הַיּוֹם. פַּעַם אַחַת נִשְׁתָּהוּ הָעֵדִים מִלָּבוֹא וְקִילְקְלוּ הַלְוִיִּם בַּשִּׁיר. הִתְקִינוּ שֶׁלֹּא יְהוּ מְקַבְּלִין אֶלָּא עַד הַמִ

Tap to expand

Pesikta DeRav Kahana · 400 CE

Very high

החדש הזה.[א] עשה ירח למועדים שמש ידע מבואו (תהלים קד:יט). א"ר יוחנן לא נברא להאיר אלא גלגל חמה בלבד, יהי מאורות (בראשית א:יד) מארת כתב. אם כן למה נבראת הלבנה, אלא לקדש בה ראשי חדשים וראשי שנים. ר' שיל

Tap to expand

Shabbat · Anonymous (Stammaim, redactors of the Bavli) · 450 CE

Very high

אִיבַּעְיָא לְהוּ: מַהוּ לְהַזְכִּיר רֹאשׁ חוֹדֶשׁ בְּבִרְכַּת הַמָּזוֹן? אִם תִּימְצֵי לוֹמַר בַּחֲנוּכָּה דְּרַבָּנַן לָא צְרִיךְ, רֹאשׁ חוֹדֶשׁ דְּאוֹרָיְיתָא — צְרִיךְ. אוֹ דִילְמָא כֵּיוָן דְּלָא

Tap to expand

Sheiltot d'Rav Achai Gaon · Achai Gaon · 705 CE

Very high

ברם צריך ראש חדש טבת שחל להיות בחול דבעינן למיקרא ארבעה תלתא בחד עניינא וחד בחד עניינא הידא מקדימינן ברישא בשבת וראש חדש לא קא מבעיא לן דכיון דנפישי גברי כולהו קראן בדשבת ומפטיר חד בדראש חדש שבת וחנוכ

Tap to expand

Tractate Soferim · 750 CE

Very high

בר"ח ישבו החבורות של זקנים ושל בלווטין ושל תלמידים (ביום הראשון) מן המנחה ולמעלה עד שישקע החמה וצריך בברכת היין לומר בא"י אמ"ה בפה"ג בא"י אמ"ה אשר גידל חורשי הורם ולמדם זמנים חדשים טובים ירח כליל לבנה

Tap to expand

Halakhot Gedolot · Yehudai ben Nachman Gaon · 760 CE

Very high

(פסק) והיכא דטעה יחיד ולא אדכר דראש חדש בין בצפרא בין במוסף בין במנחה הדר מצלי בין איתיה לשליחא דציבורא ובין לא איתיה ואי איתיה לשליחא דציבורא ואזיל מכוין דעתיה ושמע כולה צלותא משליחא דציבורא מרישא וע

Tap to expand

Halakhot Gedolot · Shimon Kayyara · 760 CE

Very high

(פסק) והיכא דטעה יחיד ולא אדכר דראש חדש בין בצפרא בין במוסף בין במנחה הדר מצלי בין איתיה לשליחא דציבורא ובין לא איתיה ואי איתיה לשליחא דציבורא ואזיל מכוין דעתיה ושמע כולה צלותא משליחא דציבורא מרישא וע

Tap to expand

Machzor Vitry · Simchah of Vitry · 1055 CE

Very high

רלב.ראשי חדשים לעמך נתת זמן כפרה לכל תולדותם בהיותם מקריבין לפניך זבחי רצון ושעירי חטאת לכפר בעדם זכרון לכולם יהיו תשועת נפשם מיד שונא מזבח חדש בציון תכין ועולת ראש החדש ושעירי עיזים נעשה ברצון ובעבוד

Tap to expand

Machzor Vitry · Simchah of Vitry · 1055 CE

Very high

רלג.אתה יצרת עולמך מקדם כילית מלאכתך ביום השביעי בחרת בנו מכל האומות ורצית בנו ורוממתנו מכל הלשונות וקדשתנו במצותיך וקרבתנו מלכינו לעבודתיך ושמך הגדול והקדוש עלינו קראת. וחתן לנו י"י אלהינו באהבה שבתו

Tap to expand

Rif Berakhot · Rif · 1085 CE

Very high

תנא דבי רבי ישמעאל אלמלא לא זכו ישראל אלא להקביל פני אביהם שבשמים בכל חדש וחדש דיין אמר אביי (הלכך *בכל ספרי האלפסי הישני' ליתא ובגמ' הגי' נמרינהוצריך לומר) מעומד מאי מברך כדרב יהודה דאמר רב יהודה ברו

Tap to expand

Yalkut Shimoni on Torah · Shimon HaDarshan of Frankfurt (attrib.) · 1100 CE

Very high

(שמות יב ב) הַחֹדֶשׁ הַזֶּה לָכֶם, אָמַר רַבִּי יִצְחָק, לֹא הָיָה צָרִיךְ לְהַתְחִיל הַתּוֹרָה אֶלָּא מֵהַחֹדֶשׁ הַזֶּה לָכֶם, וְלָמָּה מַתְחִיל מִבְּרֵאשִׁית מִשּׁוּם (תהלים קיא, ו) "כֹּחַ מַעֲשָׂיו

Tap to expand

Yalkut Shimoni on Torah · Shimon HaDarshan of Frankfurt (attrib.) · 1100 CE

Very high

הַחֹדֶשׁ הַזֶּה לָכֶם. אַתֶּם מוֹנִין לוֹ, וְאֵין אֻמּוֹת הָעוֹלָם מוֹנִין לוֹ. רַבִּי בְּשֵׁם רַבִּי יְהוּדָה בְּרַבִּי אִלְעָאי דֶּרֶךְ אֶרֶץ הוּא, הַגָּדוֹל מוֹנֶה לַגָּדוֹל וְהַקָּטָן מוֹנֶה לַקָּ

Tap to expand

Sefer Yereim · R. Eliezer ben Shmuel of Metz (Re'em) · 1135 CE

Very high

סימן רנט (קג) קביעת ר"ח. צוה הב"ה את ב"ד שיקדשו את החדש דכתיב בפ' בא אל פרעה החדש הזה לכם ראש חדשים. ותניא במכילתא. משה הראה להם לישראל כזה היו רואים וקובעים לדורות. ומצוה זו נמסרה לבי"ד כדתנן בר"ה

Tap to expand

Ibn Ezra on Exodus · Avraham Ibn Ezra · 1155 CE

Very high

ראש חדשים. אמר רבי משה הכהן, אין צריך לומר ראש חדש רק חדש לבדו, כי הטעם יום חדוש אור הלבנה, וכן כתיב חדש ושבת (ישעי' א יג) חדשיכם ומועדיכם (שם פ' יד) מידי חדש בחדשו (שם סו כג), ואחרים טענו עליו, אם כן

Tap to expand

Sefer HaMitzvot · Moses ben Maimon (Rambam) · 1167 CE

Very high

היא שצוה להקריב קרבן בכל ראש חודש מוסף על תמיד של כל יום, וזהו מוסף ראש חדש, והוא אמרו יתעלה ויתברך שמו ובראשי חדשיכם וגו'. (פינחס, תמידין ומוספין פ"ז):

Tap to expand

Mishneh Torah, Daily Offerings and Additional Offerings · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

Very high

בְרָאשֵׁי חֳדָשִׁים מַקְרִיבִין מוּסַף רֹאשׁ חֹדֶשׁ אַחַר תָּמִיד שֶׁל שַׁחַר. וְכַמָּה הוּא מוּסַף רֹאשׁ חֹדֶשׁ. פָּרִים שְׁנַיִם וְאַיִל אֶחָד וְשִׁבְעָה כְּבָשִׂים הַכּל עוֹלוֹת. וּשְׂעִיר עִזִּים

Tap to expand

Mishneh Torah, Positive Mitzvot · Moses ben Maimon (Rambam) · 1176 CE

Very high

להוסיף קרבן בכל ראש חודש וחודש, שנאמר: "וּבְרָאשֵׁי חָדְשֵׁיכֶם תַּקְרִיבוּ..." (במדבר כח, יא).

Tap to expand